رگبار مداوم برخورد سیارک ها، زمین را برای تشکیل قاره ها بسیار داغ کرد

شکل گیری قاره ها گام مهمی در تاریخ زمین است. قاره ها و تکتونیک صفحه ای با قابلیت سکونت سیاره مرتبط هستند و همین امر در مورد قابلیت سکونت سایر سیارات فراخورشیدی سنگی نیز صادق است. درک زمان و چگونگی شکل گیری قاره ها و چه عوامل و فرآیندهایی بر آن حاکم بوده است، یکی از اهداف اصلی علم سیاره شناسی است.
تکتونیک صفحه ای نحوه مدیریت آب و هوای زمین با حذف کربن از جو است. تکتونیک همچنین چرخههای مواد مغذی را حفظ میکند و از محبوس شدن مواد مغذی حیاتی مانند فسفر در سنگها که در دسترس اشکال حیات نیستند، جلوگیری میکند. اگرچه آنها نمی توانند مطمئن باشند، دانشمندان بر این باورند که تکتونیک صفحه احتمالاً برای حیات حیاتی است و تکتونیک صفحه تنها پس از تشکیل یک پوسته قاره ای پایدار می تواند آغاز شود.
پس از تشکیل، زمین یک اقیانوس ماگمایی بدون سطوح جامد بود که توسط گرمایش رادیوژنیک مذاب نگه داشته می شد. این زمان هادین ایون نامیده می شود. در نهایت سیاره سرد شد و یک پوسته قاره ای ضخیم و پایدار تشکیل شد. تحقیقات جدید نشان می دهد که مواد پوسته ضخیم نمی تواند در طول هادین شکل گرفته باشد زیرا رگبار مداوم برخورد سیارک ها پوسته را بیش از حد داغ کرده است. در همان زمان، گرما مواد بیشتری تولید می کند که بعداً پوسته غنی از سیلیس را تشکیل می دهد.
این مطالعه در Science منتشر شده است و عنوان آن “Shock Heating and the Hidden Hadean” است. نویسنده اصلی، تیم جانسون، استاد دانشکده زمین و علوم سیاره ای دانشگاه کرتین و موسسه کرتین برای راه حل های علوم زمین است.
“ماهیت پوسته زمین در دوران هادین [≥4.03 billion years ago (Ga)] نویسندگان نوشتند: «مدلهای زمین اولیه گرمای وارد شده از درون سیاره را بهوجود میآورند، علیرغم شواهدی مبنی بر بمباران شدید ضربهگیرها و گرمای ارسالی آنها.» در این کار، محققان جریان گرمای ضربهگیرها را مدلسازی کردند و نشان دادند که گرمای ناشی از درون سیاره را کاهش میدهد. تفکیک گرانشی مواد متراکم، غنی از آهن و منیزیم و باعث می شود که ترکیبات پوسته میانی به طور فزاینده ای غنی از سیلیس شود.”
تمایز زمانی است که ماگما در یک سیاره سنگی به لایه هایی با چگالی های مختلف جدا می شود و جداسازی گرانشی بخشی از آن است. روی زمین، آهن و نیکل در هسته فرو رفتند و در آنجا سپر مغناطیسی زمین را ایجاد کردند. عناصر سبک تر افزایش یافتند و بر پوسته زمین تسلط یافتند. در پوسته، این فرآیند همچنین چیزی را ایجاد می کند که سنگ فلسیک نامیده می شود، که در عناصر سبک تر مانند سیلیکون، اکسیژن و آلومینیوم و سنگ مافیک به وفور یافت می شود، سنگی متراکم تر که حاوی عناصر سنگین منیزیم و آهن است. سنگ فلسیک پوسته قاره ای سبک تر است، در حالی که سنگ مافیک پوسته اقیانوسی سنگین تر است.
هادین ائون زمانی آغاز شد که زمین در حدود 4.6 میلیارد سال پیش شکل گرفت و حدود 500 میلیون سال بعد به پایان رسید. با شروع بمباران سنگین فرضی، هادین ائون به پایان رسید. (شایان ذکر است که اگرچه LHB یک مفهوم محبوب است، اما هنوز هم فقط یک فرضیه است و بسیاری در جامعه علمی آن را به چالش می کشند.)
این کار همچنین نشان می دهد که این گرمایش ناشی از ضربه 3.9 میلیارد سال پیش، زمانی که پوسته زمین ضخیم شد، فروکش کرده است. این مصادف با پایان LHB است. قدیمیترین قطعات پوسته قارهای، آکاستا گنیس در شمال کانادا، به این زمان بازمیگردد که به این نتایج کمک میکند. نویسندگان می نویسند: «این پوسته قاره ای پایدار که در این زمان پدیدار شد، احتمالاً تصادفی نیست.
وقتی امروز به اطراف زمین نگاه می کنیم، می توانیم دهانه های منفرد را ببینیم که قدمت آنها به ده ها هزار و حتی میلیون ها سال پیش می رسد. آنها نتیجه ضربه های جداگانه ای هستند که با فواصل زمانی طولانی از هم جدا شده اند. اما در طول LHB، سیارک ها در یک قسمت طولانی بر روی زمین باریدند. احتمالاً ناشی از مهاجرت سیارات غول پیکر منظومه شمسی است که نظم گرانشی را تغییر داده است که سیارک ها را در یک ردیف نگه می دارد.
پروفسور جانسون در یک بیانیه مطبوعاتی گفت: “وسوسه وجود دارد که برخوردهای بزرگ را به عنوان رویدادهای کوتاه مدتی در نظر بگیریم که سطح سیاره را زخمی می کنند و سپس عبور می کنند.” “اما منظومه شمسی اولیه مملو از برخورد بود و ماه آن تاریخ را در مقابل ما نگه می دارد. آن ضربه ها مقادیر زیادی انرژی را به همراه داشتند و آن انرژی باید به جایی می رفت.”
جانسون گفت: «گرمای اضافی حاصل از برخوردها باعث میشود که پوسته اولیه ضعیف و تا حدی مذاب بماند و بقای سنگها دشوار شود.» در عین حال، این شرایط به تولید پوسته غنی از سیلیس بیشتر کمک می کرد که بعداً اساس قاره ها شد.
ضربات مکرر انرژی جنبشی را حمل می کند که به گرما تبدیل می شود و ماگما تولید می کند که از جامد شدن و پایدار شدن پوسته اولیه زمین جلوگیری می کند.
*این پانل ها تصاویری از مدل های موجود در مطالعه هستند. آنها گوشته زمین را در طول هادین 4.1 میلیارد سال پیش نشان می دهند. (الف) فقط گرمایش رادیوژنیک، گرمای ناشی از فروپاشی عناصر داخل زمین را نشان می دهد. (ب) گرمایش ضربه ای را برای گوشته و پوسته اضافه می کند. (C) گرمایش ضربه دینامیکی 0.175 Ma پس از یک ضربه بزرگ را نشان می دهد. (D) مانند (C) را نشان می دهد، اما 35 میلیون سال پس از برخورد. اعتبار تصویر: جانسون و همکاران. 2026. علم*
پروفسور کریگ اونیل از دانشگاه فناوری کوئینزلند، یکی از نویسندگان این مقاله گفت: در زمین اولیه، بیشتر این انرژی به صورت گرما به گوشته زمین، لایه ضخیم درست زیر پوسته منتقل می شد. این امر باعث میشود که گوشته در زیر و اطراف محل برخورد بالا آمده و ذوب شود و حجم زیادی از ماگما تولید کند.
اونیل افزود: «نتایج ما نشان میدهد که پوسته زمین اولیه برای بیشتر قسمتهای هادین نازک و ناپایدار بوده است، نه جهانی با صفحات قوی که به روش آشنای مدرن رفتار میکردند». در عوض، این برخوردها به گرم، ضعیف و متحرک بودن پوسته کمک میکرد، در حالی که ذوب و بازیافت را در مقیاس سیارهای برای دهها تا صدها میلیون سال پس از برخورد اولیه پیش میبرد.»
محققان در مقاله خود توضیح میدهند: «نتایج ما، که بر اساس تخمین محافظهکارانه متغیرهای مربوطه است، نشان میدهد که گرمای مرتبط با ضربهها در زمین اولیه بسیار بیشتر از بودجه گرمای داخلی برای کل دوران هادین بوده است، بنابراین پوسته تا حدودی در اعماق زیر چند کیلومتری ذوب میشود». تا زمانی که پوسته ضخیم نشده و پایدار نشود، تکتونیک صفحه نمی تواند رخ دهد. نویسندگان می نویسند که پوسته باید بتواند مانند یک “دال نیمه منسجم” رفتار کند، و این نمی تواند با تمام گرمای شوک اتفاق بیفتد.
آنها می نویسند: “یافته های ما نشان می دهد که چنین رفتاری در هادین و قدیمی ترین آرکئن غیرقابل دفاع است.” قابل توجه است که نتایج ما توضیح روشنی برای غیبت تقریباً کامل رکورد سنگ هادین ارائه می دهد.
پس از حدود 3.9 میلیارد سال پیش، میزان تاثیر کاهش یافت. سپس پوسته توانست تا عمق حدود 30 کیلومتری سرد و جامد شود.
آنها نتیجه گیری می کنند: “اینکه سنگ های فلسیکی که بر هسته های باستانی قاره ها تسلط دارند در همان زمان شروع به ظاهر شدن کردند، بعید به نظر می رسد تصادفی باشد.”



